เก้าอี้ทานอาหารอาจดูเหมือนเป็นเฟอร์นิเจอร์ชิ้นเล็กที่เลือกง่ายที่สุดเมื่อเทียบกับเฟอร์นิเจอร์ชิ้นอื่น แต่ความจริงแล้วเก้าอี้ทานอาหารเป็นหนึ่งในเฟอร์นิเจอร์ที่คนในบ้านใช้งานจริงทุกวันหลายครั้งต่อมื้อ หากเลือกผิดขนาดหรือวัสดุที่ไม่เหมาะกับการใช้งาน อาจส่งผลต่อสรีระขณะนั่งทานอาหาร ความทนทานการใช้งาน ไปจนถึงภาพรวมของห้องทานข้าว
บทความนี้รวบรวม 7 เรื่องสำคัญที่ควรรู้ก่อนซื้อเก้าอี้ทานอาหาร ตั้งแต่ขนาดและสัดส่วน ความสูงเบาะและสรีระศาสตร์ วัสดุ การจับคู่กับโต๊ะและสไตล์ห้อง การดูแลรักษา ไปจนถึงงบประมาณและความคุ้มค่า เพื่อให้การตัดสินใจซื้อเก้าอี้ทานอาหารเป็นไปอย่างคุ้มค่าและใช้งานได้จริง
1. ขนาดและสัดส่วนที่เหมาะกับโต๊ะทานอาหาร
ขนาดเก้าอี้ที่เหมาะสมควรสัมพันธ์กับขนาดโต๊ะโดยตรง โดยทั่วไปควรเผื่อพื้นที่ที่นั่งต่อคนอย่างน้อย 60-70 ซม. ตามแนวโต๊ะ เพื่อให้เมื่อนั่งเต็มโต๊ะแล้วไม่รู้สึกอึดอัด สำหรับโต๊ะกลม ควรคำนวณเส้นรอบวงกลมหารเก้าอี้เพื่อกำหนดจำนวนที่นั่งได้เหมาะสม
นอกจากขนาดกว้างแล้ว ความลึกของเก้าอี้ (Seat Depth) ก็สำคัญไม่แพ้ เก้าอี้ทานอาหารทั่วไปมักมีความลึกเบาะประมาณ 40-45 ซม. เพื่อให้นั่งได้นานเพียงพอสำหรับมื้ออาหาร โดยไม่ต้องโหนตัวมานั่งชิดโต๊ะจนเกินไป
หากบ้านมีพื้นที่จำกัด การเลือกเก้าอี้ที่มีขาชนิดเรียบน้อย หรือสามารถซ้อนอยู่ใต้โต๊ะได้เมื่อไม่ใช้งาน จะช่วยประหยัดพื้นที่ได้มาก
2. ความสูงเบาะและสรีระศาสตร์ (Ergonomics)
นอกจากขนาดเก้าอี้แล้ว ความสูงของเบาะนั่งเมื่อเทียบกับความสูงโต๊ะก็เป็นอีกเรื่องที่หลายคนมองข้าม ทั้งที่ส่งผลโดยตรงต่อความสบายในการนั่งรับประทานอาหารนานๆ โดยทั่วไปโต๊ะทานอาหารมาตรฐานจะสูงประมาณ 75 ซม. ส่วนเก้าอี้ทานอาหารควรมีความสูงเบาะอยู่ที่ 45-46 ซม. เพื่อให้ระยะห่างระหว่างเบาะนั่งกับขอบโต๊ะ หรือที่เรียกว่า Clearance อยู่ที่ประมาณ 28-30 ซม. ซึ่งเป็นระยะที่พอดีสำหรับวางขาและข้อศอกขณะทานอาหารโดยไม่รู้สึกอึดอัดหรือต้องยกไหล่สูงเกินไป
หากเก้าอี้มีที่วางแขน ควรตรวจสอบให้แน่ใจว่าที่วางแขนสามารถสอดเข้าใต้ขอบโต๊ะได้พอดี ไม่เตี้ยจนกดข้อศอก และไม่สูงจนติดขอบโต๊ะจนดันเก้าอี้ออกมาไกลเกินไป ส่วนพนักพิงที่ดีควรรองรับแนวหลังส่วนล่างได้พอดี มีมุมเอนเล็กน้อยประมาณ 95-100 องศา เพื่อลดแรงกดที่หลังเมื่อต้องนั่งนานในมื้ออาหารที่มีการพูดคุยหรือสังสรรค์
สำหรับบ้านที่มีผู้สูงอายุหรือเด็กเล็ก ควรเลือกเก้าอี้ที่มีความสูงเบาะเหมาะสมกับการลุกนั่งง่าย ไม่เตี้ยจนต้องออกแรงมากในการลุกยืน และหากเป็นไปได้ควรให้ผู้ใช้งานจริงได้ลองนั่งก่อนตัดสินใจซื้อ เพราะสรีระของแต่ละคนแตกต่างกัน ตัวเลขมาตรฐานเป็นเพียงจุดเริ่มต้นที่ดีเท่านั้น
3. วัสดุเก้าอี้ที่ควรรู้จัก
เก้าอี้ไม้จริงเป็นที่นิยมเพราะให้ความรู้สึกอบอุ่นและทนทานการใช้งานได้ดี โดยเฉพาะไม้เนื้อแข็งอย่างสัก โอ๊ค หรือไม้ยาง หากเคลือบผิวดีจะทนทานการใช้งานได้หลายสิบปี แต่ราคาสูงกว่าและต้องการการดูแลรักษาเป็นระยะ
เก้าอี้โลหะเป็นอีกทางเลือกที่แข็งแรง น้ำหนักเบา โครงสร้างเรียบง่าย เหมาะกับสไตล์สมัยใหม่หรืออุตสาหกรรม แต่อาจรู้สึกเย็นเมื่อนั่งนานหากไม่มีเบาะนวม ส่วนเก้าอี้บุนนวมให้สัมผัสอบอุ่นกว่าและเหมาะกับการนั่งนานเป็นชั่วโมง แต่ต้องดูแลรักษาความสะอาดสม่ำเสมอเพื่อป้องกันคราบหรือเชื้อรา
ส่วนหนัง PU หรือหนังแท้ให้สัมผัสหรูหราและทำความสะอาดง่าย เหมาะกับบ้านที่มีเด็กเล็กหรือมีโอกาสทำอาหารเลอะเทอะบ่อย ส่วนเก้าอี้พลาสติก/โพลิโพรพิลีนน้ำหนักเบา ราคาย่อมเยา ทนน้ำได้ดี เหมาะสำหรับร้านอาหารหรือพื้นที่กลางแจ้งที่ต้องการความทนทานการใช้งานหนัก
การเลือกวัสดุจึงควรพิจารณาควบคู่กับไลฟ์สไตล์การใช้งานจริง เช่น บ้านที่มีเด็กเล็กหรือสัตว์เลี้ยงอาจเหมาะกับเก้าอี้พลาสติกหรือไม้มากกว่า ส่วนบ้านที่เน้นการต้อนรับแขกอาจเลือกเก้าอี้ผ้าหรือหนังแท้เพื่อสร้างบรรยากาศอบอุ่น
4. การจับคู่เก้าอี้กับโต๊ะและสไตล์ห้อง
หลายคนเข้าใจผิดว่าเก้าอี้ทานอาหารต้องเป็นชุดเดียวกันกับโต๊ะเสมอ 100% แต่ความจริงการผสมเก้าอี้ต่างวัสดุหรือต่างสีกับโต๊ะกลับช่วยเพิ่มมิติและความน่าสนใจให้กับห้องได้มากกว่า เช่น โต๊ะไม้สีเข้มจับกับเก้าอี้โลหะขาเรียวหรือหวายทองเพื่อเพิ่มมิติโมเดิร์น
สำหรับห้องสไตล์ Scandinavian หรือ Japandi เก้าอี้ไม้สีอ่อนหรือไม้ธรรมชาติที่เก็บผิวเรียบให้สัมผัสที่สุด ส่วนสไตล์ Modern Luxury หรือ Industrial เก้าอี้โลหะขาดำหรือสีทองเหลืองจะช่วยเพิ่มมิติโดดเด่นได้ดีกว่า
การจับคู่ที่นิยมอีกแบบคือการเลือกเก้าอี้หลายแบบผสมกันรอบโต๊ะตัวเดียว (Mix and Match) ซึ่งช่วยเพิ่มมิติและความน่าสนใจได้ดี แต่ควรมีจุดร่วม เช่น สีเดียวกัน วัสดุเดียวกัน หรือความสูงเท่ากัน เพื่อไม่ให้ดูหลุดลนจนเกินไป
สำหรับโครงการบ้านจัดสรรหรือคอนโดมิเนียม การเลือกเก้าอี้ที่สามารถสั่งผลิตซ้ำได้ทั้งรุ่นในจำนวนมาก โดยคงความสวยงามและคุณภาพสม่ำเสมอกันทุกห้อง มักเป็นทางเลือกที่ทั้งคุ้มค่าและง่ายต่อการจัดซื้อเพิ่มเติมในอนาคต
5. การดูแลรักษาตามวัสดุ
เก้าอี้ทานอาหารเป็นเฟอร์นิเจอร์ที่ใช้งานหนักทุกวัน การดูแลรักษาที่ถูกวิธีจะช่วยยืดอายุการใช้งานได้อีกหลายปี เก้าอี้ไม้ควรเช็ดด้วยผ้าชื้นหมาดเป็นประจำ หลีกเลี่ยงน้ำขังหรือสารเคมีที่มีฤทธิ์กัดกร่อนเพราะอาจทำให้เคลือบเงาหลุดหรือผิวเสียหายได้ ควรทาน้ำยาเคลือบเงาไม้ปีละ 1-2 ครั้งเพื่อคงความชุ่มชื้นของผิว
ส่วนเก้าอี้โลหะดูแลง่ายที่สุด เพียงเช็ดทำความสะอาดด้วยผ้าชื้นหมาดเป็นประจำ แต่หากเป็นเก้าอี้เหล็กที่ยังไม่ได้เคลือบสีควรทาสารกันสนิมเป็นระยะๆ เพื่อป้องกันสนิมขึ้น
สำหรับเก้าอี้ไม้ชนิดสัก ควรหลีกเลี่ยงการโดนแสงแดดโดยตรงหรือความชื้นสูงเป็นเวลานาน เพราะอาจทำให้ไม้บิดเบี้ยวหรือสีซีดจางได้ ส่วนหนังแท้ควรทาครีมบำรุงหนังทุก 6-12 เดือนเพื่อคงความนุ่มและป้องกันการแตกลาย
ส่วนเก้าอี้หนัง PU และพลาสติก ทำความสะอาดง่ายที่สุดเพียงเช็ดน้ำหมาดๆ แต่ควรหลีกเลี่ยงการตากแดดเป็นเวลานานเพราะอาจทำให้ผิวแห้งและแตกลายได้เร็วกว่าที่คิด
6-7. งบประมาณและความคุ้มค่า
ราคาเก้าอี้ทานอาหารในท้องตลาดมีช่วงกว้างมาก ตั้งแต่หลักร้อยไปจนถึงหลักหมื่นบาทต่อตัว ขึ้นอยู่กับวัสดุ โครงสร้าง และแบรนด์ผู้ผลิต สำหรับบ้านทั่วไป เก้าอี้เรือนไม้หรือหวายเพียงพอใช้งานได้ดีในช่วงราคาไม่สูงมาก ส่วนโครงการ Luxury หรือร้านอาหารระดับพรีเมียมอาจเลือกเก้าอี้หนังแท้หรือโครงไม้เนื้อแข็งเพื่อภาพลักษณ์ที่หรูหรา
อย่างไรก็ตาม ความคุ้มค่าของเก้าอี้ไม่ได้วัดจากราคาถูกหรือแพงอย่างเดียว แต่อยู่ที่ความทนทานต่อการใช้งานจริง เก้าอี้ราคาถูกแต่โครงสร้างไม่แข็งแรงอาจต้องเปลี่ยนใหม่ภายใน 1-2 ปี ซึ่งกลายเป็นค่าใช้จ่ายที่สูงกว่าการเลือกเก้าอี้คุณภาพดีตั้งแต่แรกในระยะยาว
ข้อแนะนำสำหรับการจัดงบประมาณคือการแบ่งงบเป็นสองส่วน ส่วนหนึ่งสำหรับเก้าอี้หลักที่ใช้งานประจำ ควรเลือกตัวที่คุณภาพดีที่สุดเท่าที่งบประมาณเอื้ออำนวย ส่วนอีกส่วนสำรองไว้สำหรับเก้าอี้สำรองหรือโอกาสพิเศษ ทำให้สามารถควบคุมงบประมาณรวมได้โดยไม่กระทบต่อคุณภาพการใช้งานโดยรวม
การเลือกเก้าอี้ทานอาหารที่ดีไม่ได้อยู่ที่รูปลักษณ์หรือสีสันเพียงอย่างเดียว แต่อยู่ที่การพิจารณาทั้ง 7 เรื่องควบคู่กันอย่างรอบคอบ ตั้งแต่ขนาดและสัดส่วน ความสูงเบาะและสรีระศาสตร์ วัสดุที่เหมาะกับการใช้งาน การจับคู่กับโต๊ะและสไตล์ห้อง การดูแลรักษาที่ถูกวิธี ไปจนถึงงบประมาณที่คุ้มค่าในระยะยาว หากเจ้าของบ้านหรือเจ้าของโครงการนำหลักทั้ง 7 ข้อนี้ไปประกอบการตัดสินใจ ก็จะได้เก้าอี้ที่ตอบโจทย์ทั้งการใช้งานจริงและภาพลักษณ์โดยรวมของพื้นที่ทานอาหาร